Obywatel Ukrainy nie wyrobi paszportu – czy może pracować w Polsce?

Od 23 kwietnia wszystkie ukraińskie konsulaty przestają świadczyć usługi mężczyznom w wieku poborowym. Od tego dnia mężczyźni w wieku wojskowym będą mogli ubiegać się jedynie o dokumenty umożliwiające powrót na Ukrainę, czyli tak zwany ”biały paszport”.

Oznacza to, że mężczyźni w wieku od 18 do 60 lat, którym skończył się paszport, nie będą mogli wyrobić nowego w konsulacie. Przed wprowadzeniem nowych obostrzeń istniała taka możliwość. Co to oznacza dla polskich pracodawców, zatrudniających cudzoziemców z Ukrainy?

Konsulaty Ukrainy zaprzestają świadczenia usług mężczyznom w wieku poborowym

Wprowadzone zmiany mają na celu zapobieganie możliwości uniknięcia przez obywateli Ukrainy uregulowania swojego obowiązku ewidencyjno-wojskowego. Obostrzenia zostały negatywnie przyjęte przez mężczyzn z Ukrainy, którzy przebywają w Polsce. Wszystko dlatego, że ważny paszport zazwyczaj jest podstawą legalnego pobytu oraz posiadanie paszportu jest kluczowe do załatwiania wszelkich formalności. Ukraiński paszport biometryczny ma okres ważności 10 lat – oznacza to, że osoby u których dokument się skończył lub dopiero się skończy, będą mieć trudności w załatwianiu spraw urzędowych i pobytowych.

Utrata ważności paszportu a legalny pobyt obywateli Ukrainy w Polsce

Osoby, których paszport utracił ważność, nie będą mogły ubiegać się o zezwolenie na pobyt czasowy lub stały, a tym samym nie będą mogły uzyskać karty pobytu. Przedłożenie aktualnego dokumentu podróży jest warunkiem, który należy spełnić ubiegając się o wspomniane wyżej zezwolenia. Obywatel Ukrainy, który posiada ważną kartę pobytu, nie będzie mógł wyjechać do innych państw strefy Schengen. Mimo, że karta pobytu w okresie jej ważności, uprawnia do podróżowania w strefie Schengen, to cudzoziemiec obowiązkowo musi posiadać razem z nią dokument podróży.

Czy obywatele Ukrainy będą mogli pracować w Polsce bez paszportu?

Na początku warto podkreślić, że obywatele Ukrainy przebywający legalnie w Polsce, mogą zostać zatrudnieni na podstawie powiadomienia o powierzeniu wykonywania pracy obywatelom Ukrainy. Do wysłania takiego powiadomienia nie musimy posiadać paszportu cudzoziemca. Portal praca.gov.pl, przez który pracodawca jest zobowiązany wysłać powiadomienie, daje również możliwość wskazania innego dokumentu pobytowego, który pozwala ustalić tożsamość cudzoziemca

Dzięki tym rozwiązaniom pracodawca może zatrudnić obywatela Ukrainy, który przyjechał po wybuchu wojny i nie posiada ważnego paszportu. Powyższe informacje potwierdza również Stowarzyszenie Interwencji Prawnej na swojej stronie ukraina.interwencjaprawna.pl. Prawo do legalnej pracy na podstawie powiadomienia rozszerza się na każdego obywatela Ukrainy, który przebywa w Polsce legalnie. Nie ma tu znaczenia czy przyjechał on do Polski po 24 lutego 2022 r., czy przed wybuchem wojny.

Natomiast kluczowe w tej sprawie jest pytanie, które ostatnio często można zobaczyć w dyskusjach internetowych. Czy osoby bez statusu UKR, przebywające legalnie w Polsce, których paszport skończy się w najbliższym czasie, będą mogły kontynuować swój pobyt w Polsce, a tym samym pracować na podstawie powiadomienia? W ostatnich dniach pojawiło się mnóstwo interpretacji w tej sprawie, natomiast zalecamy, aby oczekiwać na oficjalną odpowiedź rządu polskiego. Tylko po tym będziemy mogli ostatecznie stwierdzić, jak będzie wyglądał pobyt i praca obywateli Ukrainy bez ważnego paszportu i statusu UKR.